Yazar: Sait Eren<\/p>\n\n\n\n
Diktat\u00f6rl\u00fck ve G\u00f6\u00e7menlik<\/strong><\/p>\n\n\n\n D\u00fcnya \u00fczerindeki insan g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fcn en \u00f6nemli sebeplerinden biri diktat\u00f6r y\u00f6netimlerdir.<\/p>\n\n\n\n G\u00f6\u00e7 konusu sebepleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan irdelendi\u011finde ilk olarak \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen sebep, sava\u015f ve ekonomik nedenler olarak belirtiliyor. \u0130sterseniz a\u00e7\u0131k kaynaklardan \u00e7ok k\u0131sa bir vaktinizi ay\u0131r\u0131p bakabilirsiniz. Ara\u015ft\u0131r\u0131rsan\u0131z, g\u00f6receksiniz ki bu iki gerek\u00e7e devaml\u0131 olarak ilk s\u0131ralarda g\u00f6sterilmektedir. Asl\u0131nda diktat\u00f6r y\u00f6netimler g\u00f6\u00e7 i\u00e7in bu say\u0131lan sebeplerden daha fazla etkiye sahiptir. Ancak ara\u015ft\u0131ranlar yine g\u00f6recektir ki, diktat\u00f6r y\u00f6netim sebebiyle insanlar\u0131n g\u00f6\u00e7 etmesi, garip bir \u015fekilde tan\u0131m de\u011fi\u015ftirilerek \u00f6n plana \u00e7\u0131kar\u0131lmamaya \u00f6zen g\u00f6steriliyor izlenimi vermektedir. Diktat\u00f6r y\u00f6netimler \u201csiyasi bask\u0131\u201d tan\u0131m\u0131yla masumla\u015ft\u0131r\u0131lamaz.<\/p>\n\n\n\n Uluslararas\u0131 G\u00f6\u00e7 Te\u015fkilat\u0131n\u0131n verilerine g\u00f6re son y\u0131llarda g\u00f6\u00e7men say\u0131lar\u0131nda y\u00fczde 49\u2019luk bir art\u0131\u015f oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. 21. y\u00fczy\u0131lda so\u011fuk sava\u015flar eski tarihlere k\u0131yasla yok denecek kadar azalm\u0131\u015f durumdad\u0131r. B\u00f6lgesel \u00e7at\u0131\u015fmalar ve \u00fclke i\u00e7i silahl\u0131 \u00e7at\u0131\u015fmalar, insanlar\u0131n binlerce kilometre uzaklara hayatlar\u0131n\u0131 s\u0131f\u0131rlayarak yola \u00e7\u0131kmalar\u0131na ne kadar zorlayabilir? Belki insanlar\u0131n i\u00e7inde bulunduklar\u0131 ekonomik zorluklar, bu sebebin yan\u0131na eklendi\u011finde g\u00f6\u00e7 i\u00e7in harekete ge\u00e7tikleri kabul edilebilir. G\u00f6\u00e7 eden insanlara sorsan\u0131z, kendi \u00fclkesi i\u00e7inde ba\u015fka bir b\u00f6lgeye g\u00f6\u00e7 etmesi yerine onbinlerce kilometre uzakl\u0131kta ya\u015fama tutunmay\u0131 g\u00f6ze almas\u0131n\u0131n en b\u00fcy\u00fck sebebinin hayatta kalma ihtiyac\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yleyecektir. Kendi \u00fclkesinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgeyi i\u00e7 \u00e7at\u0131\u015fma sebebiyle terkederek, ayn\u0131 \u00fclkede ba\u015fka bir b\u00f6lgede hayatta kalamayaca\u011f\u0131n\u0131 biliyor insanlar. Ad\u0131 konulmayan ve \u00e7ok\u00e7a zikredilmeyen diktat\u00f6r uygulama ve y\u00f6netimler devam etti\u011fi m\u00fcddet\u00e7e, i\u00e7 sava\u015f\/kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k bitmeyecek ve insanlar kendi \u00fclkelerinde ba\u015fka bir b\u00f6lgeye i\u00e7 g\u00f6\u00e7 ederek rahat hayat hakk\u0131 bulamayacaklard\u0131r. Buna en g\u00fczel \u00f6rnek, yak\u0131n tarihli olmas\u0131 sebebiyle Suriye devletinde ya\u015fananlar g\u00f6sterilebilir.<\/p>\n\n\n\n 2011 y\u0131l\u0131nda Suriye\u2019deki bask\u0131c\u0131 y\u00f6netim taraf\u0131ndan, demokratik haklar\u0131n\u0131 kullanmak suretiyle kendilerini protesto eden halk\u0131n \u00fczerine, ordu mensuplar\u0131nca silah kulland\u0131rt\u0131larak insanlar ter\u00f6rize edilmi\u015flerdir. Durum \u00f6yle bir hal alm\u0131\u015ft\u0131r ki, ordu i\u00e7inde g\u00f6revli olan baz\u0131 askerler bile bask\u0131c\u0131 y\u00f6netime kar\u015f\u0131 gelmek i\u00e7in mesle\u011fini b\u0131rak\u0131p halk\u0131n yan\u0131nda direnmeye ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131r. Suriye\u2019deki i\u00e7 kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k merkezi otoriteyi elinde tutan bask\u0131c\u0131 bir y\u00f6netime kar\u015f\u0131 lidersiz, da\u011f\u0131n\u0131k ve farkl\u0131 hedeflere sahip gruplar\u0131n isyan\u0131yla ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Yani bask\u0131c\u0131 bir rejim olmasa, diktat\u00f6r bir y\u00f6netim olmasa 13 milyon ki\u015fi ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 topraklar\u0131 terk etmek zorunda kalmayacaklard\u0131.<\/p>\n\n\n\n G\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalan insanlar\u0131n terk etti\u011fi topraklardaki y\u00f6netimler, kendilerini bask\u0131c\u0131 y\u00f6netim\/diktat\u00f6r y\u00f6netim olarak kabul etmeseler de ger\u00e7ek asl\u0131nda b\u00f6yle de\u011fil. Yine a\u00e7\u0131k kaynaklara bakarak yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z k\u0131sa ara\u015ft\u0131rmada, d\u00fcnyadaki diktat\u00f6r y\u00f6netimlerde ismi zikredilen sadece 10 civar\u0131 \u00fclke y\u00f6netiminin\/isimlerinin dile getirildi\u011fini g\u00f6receksiniz. Oysa, ad\u0131 konmam\u0131\u015f ama ger\u00e7ekte diktat\u00f6rlere ta\u015f \u00e7\u0131kartacak bask\u0131 ve y\u00f6netimi sergileyen geli\u015fmi\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcml\u00fc geli\u015fmekte olan pek \u00e7ok \u00fclke ve y\u00f6netim say\u0131labilir. \u201cKimler mi?\u201d diye sormay\u0131n. Etraf\u0131n\u0131zdaki g\u00f6\u00e7 etmi\u015f insanlara samimi kulak verirseniz bu ad\u0131 zikredilmeyen 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n geli\u015fmi\u015f(!) diktat\u00f6rlerini \u00e7ok detayl\u0131 \u015fekilde \u00f6\u011frenebilirsiniz. Peki, hukuk ve adaleti uygulamada olduk\u00e7a hassas davranan AB \u00fclkeleri son y\u0131llar\u0131n geli\u015fmi\u015f(!) diktat\u00f6rlerine kar\u015f\u0131 neden umursamaz tav\u0131rdalar? Di\u015f macununun kutuda sat\u0131\u015fa sunulup sunulmamas\u0131n\u0131 tart\u0131\u015fan toplumlar, kendi \u00fclkelerine g\u00f6\u00e7 etmek zorunda olan insanlar\u0131n duygusal ve fiziksel yaralanmalar\u0131n\u0131n g\u00f6r\u00fclmesi i\u00e7in ne yap\u0131lmas\u0131n\u0131 bekliyorlar? Mesela, 2017 y\u0131l\u0131nda uluslararas\u0131 ceza mahkemesine ta\u015f\u0131nan, Suriye\u2019deki kimyasal silahlar\u0131n kullan\u0131m\u0131 ve silah sevkiyat\u0131n\u0131 yapanlar\u0131, mahkeme ne zaman yarg\u0131layacak? Dereye su gelmesi i\u00e7in kurba\u011fan\u0131n g\u00f6z\u00fcn\u00fcn patlamas\u0131 m\u0131 gerekiyor? Avrupa \u0130nsan Haklar\u0131 Mahkemesi, diktat\u00f6r uygulamalar\u0131 ar\u015f-\u0131 alaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f y\u00f6neticilerin \u00fclkeleri ile ilgili verdi\u011fi kararlar\u0131n\u0131n uygulanmamas\u0131n\u0131, hi\u00e7e say\u0131lmas\u0131n\u0131 duymayacak m\u0131? Bu son model diktat\u00f6rlerin normal \u00fclke y\u00f6neticisi olarak muhatap al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e g\u00f6\u00e7 sorunu ortadan kalkmayacakt\u0131r. Diktat\u00f6r uygulamalar\u0131, makyajla \u015firin g\u00f6stererek \u201csiyasi bask\u0131\u201d olarak ifade etmeyin. Devletlerin g\u00f6\u00e7 ile ilgili yapt\u0131\u011f\u0131 harcamalar\u0131n toplam\u0131 2 trilyon dolar oldu diye sa\u011fa sola fatura da ibraz etmeyin l\u00fctfen\u2026 Yanl\u0131\u015f politikan\u0131n kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131d\u0131r o faturalar. Diktat\u00f6r art\u0131k diktat\u00f6r oldu\u011funu bir kere de sizden duysun. Bir de b\u00f6yle deneyin…<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yazar: Sait Eren Diktat\u00f6rl\u00fck ve G\u00f6\u00e7menlik D\u00fcnya \u00fczerindeki insan g\u00f6\u00e7\u00fcn\u00fcn en \u00f6nemli sebeplerinden biri diktat\u00f6r y\u00f6netimlerdir. G\u00f6\u00e7 konusu sebepleri a\u00e7\u0131s\u0131ndan irdelendi\u011finde ilk olarak \u00f6ne s\u00fcr\u00fclen sebep, sava\u015f ve ekonomik nedenler…<\/p>","protected":false},"author":1,"featured_media":243,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"give_campaign_id":0,"footnotes":""},"categories":[290],"tags":[],"class_list":["post-242","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-uncategorized-en"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/242","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=242"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/242\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/243"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=242"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=242"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/jushr.org\/nl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=242"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}